Wszystkie artykuły
Leki weterynaryjne

Bestandsbuch i zgłoszenie ilości antybiotyków – kto co zapisuje

Czas czytania: 7 min Zaktualizowano:

Bestandsbuch (książka leczenia weterynaryjnego) jest często rozumiany jako segregator – skoroszyt, w którym wpina się dowody od weterynarza. W rzeczywistości jest to bieżący rejestr każdego zastosowania leku u zwierzęcia, prowadzony samodzielnie przez posiadacza zwierząt. Dowód weterynarza to druga, samodzielna ewidencja z innym podmiotem odpowiedzialnym. Kto rozumie ten rozdział, rozumie też, czemu kontrola chce zobaczyć oba dokumenty – i czemu jeden nie naprawia braku drugiego.

Ten artykuł opisuje stan prawny w Niemczech – ustawę o lekach weterynaryjnych (TAMG) oraz rozporządzenie o dokumentacji leków weterynaryjnych prowadzonej przez posiadacza zwierząt. W innych krajach obowiązują własne zasady dotyczące Bestandsbuch i zgłaszania ilości.

Bestandsbuch to rejestr bieżący, nie segregator

Wpis opisuje zastosowanie, nie zakup. Odnotowuje, jaki lek zastosowano u jakiego zwierzęcia lub grupy zwierząt, z jakiego powodu, w jakiej dawce, w jakim okresie i kto go zastosował. Dopiero to powiązanie zmienia ilość leku w szafce w leczenie, które można odtworzyć.

Istotą jest przypisanie. Lek zapisany bez odniesienia do zwierzęcia lub jasno wyodrębnionej grupy nie da się później przypisać do żadnego leczenia – a więc też do żadnego okresu karencji. Właśnie w tym miejscu decyduje się, czy ewidencja wytrzyma kontrolę, czy jest jedynie papierem.

Przy chowie pojedynczych zwierząt przypisanie jest oczywiste. Przy leczeniu grupowym staje się prawdziwą pracą, bo grupę trzeba opisać tak, aby później było widać, jakie zwierzęta obejmowała. Samo oznaczenie boksu lub budynku wystarcza tylko tak długo, jak długo nie zmienia się jej skład.

  • Zastosowany lek z nazwą i numerem dopuszczenia
  • Zwierzę lub jednoznacznie wyodrębniona grupa zwierząt, u której zastosowano lek
  • Powód leczenia, czyli diagnoza
  • Dawkowanie i czas trwania zastosowania
  • Kto zastosował lek i kto go wydał
  • Okres karencji wynikający z zastosowania

Dowód weterynarza nie zastępuje Twojego wpisu

Gdy weterynarz wydaje lek albo go stosuje, powstaje dowód zastosowania i wydania. Ten dowód to jego ewidencja. Bestandsbuch to Twoja. Oba dokumenty opisują to samo leczenie, ale prowadzą je różne osoby i są kontrolowane odrębnie.

Typowy błąd jest więc zawsze taki sam – dowód wpina się do segregatora, a własny wpis nie powstaje, bo informacja przecież już gdzieś jest. Przy kontroli brakuje więc nie informacji, lecz ewidencji. Właśnie o to chodzi.

Z drugiej strony dowód jest mostem między obiema stronami. Kto prowadzi w swoim wpisie numer tego dowodu, może odtworzyć leczenie z obu kierunków naraz. To nie formalność, lecz najkrótsza droga przez kontrolę – i jedyna, która nie wymaga pamięci.

Kategoria użytkowania decyduje, co w ogóle jest zgłaszane

W Niemczech zgłoszenie ilości nie zależy od gospodarstwa jako całości, lecz od kategorii użytkowania: kombinacji gatunku zwierzęcia i kierunku użytkowania, w jakim zwierzęta są utrzymywane. Tylko zadeklarowana kategoria użytkowania decyduje, czy i za co powstaje zgłoszenie.

Ta deklaracja poprzedza więc zgłoszenie ilości. Nie jest formularzem na marginesie, lecz kluczem, pod którym księgowane jest wszystko dalsze. Jeśli jej brakuje, późniejsze zgłoszenie nie ma ram odniesienia. Jeśli jest błędna, prawidłowo zgłoszona ilość odnosi się do niewłaściwego stanu zwierząt.

W praktyce znaczy to: gdy zmienia się to, co gospodarstwo utrzymuje, deklarację trzeba zaktualizować. Stan zwierząt, który nie występuje w deklaracji, nie pojawia się w zestawieniu – co na pierwszy rzut oka wygląda wygodnie, a przy kontroli jest najgorszym wariantem, bo leczenia i tak się odbyły.

A tam, gdzie w danym okresie zgłoszenia nie ma nic do podania, to również jest informacja. Dla niemieckiej bazy danych brak zgłoszenia jest nie do odróżnienia od zgłoszenia zapomnianego; wyjaśnić trzeba oba przypadki.

Z czego wynika częstotliwość terapii

Częstotliwość terapii nie jest oceną nadawaną z zewnątrz. Jest wyliczana z danych, które gospodarstwo samo zgłosiło: z liczby leczonych zwierząt, czasu trwania leczeń i średniego stanu zwierząt w okresie zgłoszenia. Każda z tych wielkości pochodzi z własnego Bestandsbuch.

Wynikają z tego dwie rzeczy. Pierwsza: wskaźnik jest tylko tak wiarygodny, jak ewidencja, na której się opiera – niedbale prowadzone przypisanie grupowe przesuwa go, choćby w samym stosowaniu antybiotyków nic się nie zmieniło. Druga: nie jest on oceną zdrowia zwierząt, lecz liczbą względną.

Porównanie z wartością wyliczoną dla całych Niemiec mówi więc, gdzie gospodarstwo znajduje się na tle innych – nie, czy leczono prawidłowo. Jest to powód, by przyjrzeć się własnej opiece nad stadem, i może uruchamiać działania w gospodarstwie. Czym nie jest: zakazem leczenia.

Kto chce zrozumieć ten wskaźnik, patrzy więc nie na niego samego, lecz na jego składowe. Wiążący stan prawny, od kiedy i jakie konsekwencje się z nim wiążą, znajduje się w źródłach podlinkowanych poniżej.

Krótko mówiąc

Bestandsbuch to Twoja własna, bieżąca ewidencja każdego zastosowania leku u zwierzęcia – dowód weterynarza ją uzupełnia, ale nie zastępuje. Zadeklarowana kategoria użytkowania decyduje, czego w ogóle dotyczy zgłoszenie ilości, i musi być zgodna z rzeczywistym stanem zwierząt. Częstotliwość terapii wynika z Twoich własnych danych i jest dokładnie tak wiarygodna, jak ewidencja, na której się opiera.

Co z tego przejmuje FarmManager

Leczenie jest rejestrowane przy zwierzęciu – lek, diagnoza, dawkowanie, okres, leczący weterynarz i numer dowodu zastosowania i wydania znajdują się w jednym zapisie. Substancja czynna, numer dopuszczenia i partia pochodzą z zapisanego zasobu leków, a nie są przy każdym leczeniu wpisywane od nowa.

Okres karencji nie jest odrębną notatką, lecz wynika z zarejestrowanego zastosowania i jest przypisany do zwierzęcia. Jest więc widoczny tam, gdzie podejmuje się decyzję o dostawie lub uboju, a nie w drugim zeszycie.

Deklaracja kategorii użytkowania i zgłoszenie ilości do niemieckiej bazy danych powstają z tych samych leczeń, z których składa się także Bestandsbuch. Częstotliwość terapii wynika przy tym z własnego stanu zwierząt i własnych leczeń – jest wyliczana, nie szacowana.

Źródła do dalszej lektury

Te artykuły wyjaśniają, jak zbudowany jest dany obowiązek i jakich informacji wymaga. Celowo nie podajemy w nich terminów, wartości granicznych ani dat – zmieniają się one i różnią się w zależności od landu (niem. Bundesland). Na końcu każdego artykułu podajemy link do właściwego źródła, w którym znajdziecie Państwo wiążący stan prawny. Nie jest to porada prawna.