Ewidencja pól: co do niej należy i co z tego jest obowiązkowe

Niemiecka nazwa pochodzi z czasów kart kartotekowych: dla każdej działki była jedna karta, na której jeden pod drugim wpisywano prace z całego roku. Zasada pozostała ta sama. Ewidencja pól porządkuje wszystko, co dzieje się na polu, według powierzchni. Kto chce wiedzieć, co dwa lata temu rosło na działce za obejściem albo kiedy ostatnio ją wapnowano, zagląda w jedno miejsce.

Ewidencja pól pełni więc dwie funkcje. Jest narzędziem pracy przy planowaniu, na przykład płodozmianu albo nawożenia na następny rok. I jest miejscem, w którym powstają zapisy o ochronie roślin i nawożeniu wymagane prawem. To samo dotyczy użytków zielonych i upraw specjalnych; nazwa Ackerschlagkartei przyjęła się tylko dla upraw polowych.

Na początku jest sama działka: jej oznaczenie, wielkość i położenie. W wielu krajach związkowych należy do tego identyfikator powierzchni bloku pól (Feldblock), w skrócie FLIK, w którym działka leży we wniosku obszarowym (Flächenantrag). Dzięki niemu ewidencję pól i wniosek można później zestawić bez zgadywania.

Potem następuje to, co w ciągu roku dzieje się na działce, w kolejności wykonywania prac. Im dokładniej każdy wpis jest przypisany do działki i do dnia, tym łatwiej później przedstawić go jako dowód. Praca zapisana tylko w terminalu ciągnika nie występuje w ewidencji pól.

Ochrona roślin. Rozporządzenie UE o środkach ochrony roślin zobowiązuje użytkowników zawodowych do prowadzenia dokumentacji stosowanych środków: jaki środek, kiedy, w jakiej ilości, na jakiej powierzchni i w jakiej uprawie. Zapisy należy przechowywać przez kilka lat i udostępniać właściwemu organowi na żądanie; według ustawy o ochronie roślin termin biegnie dopiero od roku następującego po zapisie. Kierownik gospodarstwa zestawia zapisy dla powierzchni swojego gospodarstwa i podaje przy tym dla każdego zastosowania, kto je wykonał.

Rozporządzenie wykonawcze UE określa treść dokładniej i wymaga, by każde zastosowanie było zapisywane niezwłocznie oraz prowadzone w formie elektronicznej, nadającej się do odczytu maszynowego. Należą do tego między innymi numer dopuszczenia, data i, tam gdzie to istotne, godzina rozpoczęcia, potraktowana powierzchnia oraz, jeśli istnieje, odniesienie do działki z wniosku obszarowego. W Niemczech ustawa o ochronie roślin pozwala użytkownikom zawodowym przez okres przejściowy prowadzić jeszcze zapisy na papierze; do kiedy, wskazuje podlinkowany paragraf. Potem zapis musi być zbiorem danych, który program potrafi odczytać.

Nawożenie. Rozporządzenie nawozowe (Düngeverordnung) wymaga dwóch zapisów. Zanim zostaną wniesione istotne ilości składników pokarmowych, trzeba ustalić zapotrzebowanie na nawożenie i je zapisać. Po każdym zabiegu nawożenia trzeba w krótkim terminie zapisać, na której działce jaki materiał zastosowano, w jakiej ilości oraz ile azotu i fosforanów wraz z nim wniesiono. Oba zapisy zestawia się dla gospodarstwa raz w roku. Rozporządzenie wyłącza niektóre gospodarstwa i powierzchnie, na przykład bardzo małe gospodarstwa; terminy, wyjątki i okres przechowywania podaje podlinkowany paragraf.

Kondycjonalność i wniosek obszarowy. Kto pobiera płatności bezpośrednie, musi na gruntach ornych przestrzegać standardu dotyczącego zmianowania, o ile nie ma zastosowania wyjątek. Liczy się to, jakie uprawy główne rosły na powierzchni w poprzednich latach. To nie jest odrębny obowiązek ewidencyjny. Kolejność upraw na każdej działce to jednak dokładnie to, co ewidencja pól i tak utrwala, i z jej pomocą można wykazać przestrzeganie standardu. Więcej na ten temat w artykule o kondycjonalności i elementach krajobrazu.

Ewidencja pól na papierze sprawdza się, dopóki jest kompletna i da się ją znaleźć. W ochronie roślin ta możliwość kończy się wraz z przepisem przejściowym, a kto wtedy nadal pracuje na papierze, musi każde zastosowanie dodatkowo zapisać elektronicznie.

Tabela w Excelu nic nie kosztuje poza czasem i można ją dowolnie ukształtować. Jest zbiorem danych, który program potrafi odczytać. Czy własny wzór zawiera wszystkie wymagane dane, pokazuje porównanie z załącznikiem do rozporządzenia wykonawczego. Nie zapewnia natomiast powiązań między danymi: nie sprawdza, czy środek jest dopuszczony do danej uprawy, czy nawożenie odpowiada ustalonemu zapotrzebowaniu i czy ta sama uprawa nie powtarza się na działce zbyt często z rzędu. To sprawdzanie zostaje pracą ręczną.

Cyfrowa ewidencja pól wiąże powierzchnię, uprawę, środek i osobę z jedną czynnością i przy wpisywaniu może wskazać błąd. W zamian kosztuje, wymaga skonfigurowania, a dane leżą u dostawcy. Dlatego zadbaj o to, by zapisy dało się w każdej chwili wyeksportować w całości. Co się dzieje, gdy program zostaje wyłączony, opisuje artykuł o zmianie z 365FarmNet.

Zacznij od powierzchni i użyj do tego eksportu geodanych własnego wniosku obszarowego. Oferują go programy wnioskowe krajów związkowych, zwykle jako Shapefile. Zawarte w nim obrysy i oznaczenia są te same, które zna administracja, więc nie musisz rysować granic od nowa.

Następnie wpisujesz uprawy z bieżącego roku oraz, o ile jest to potrzebne do płodozmianu, uprawy główne z lat poprzednich. Wnioski obszarowe z poprzednich lat podają w tym celu dla każdej działki zgłoszone użytkowanie. Starszych zapisów o ochronie roślin i nawożeniu nie trzeba wprowadzać wstecznie. Zostają jako dokumenty w archiwum, dopóki nie minie okres ich przechowywania; jeśli istnieje porządna tabela, można ją także przejąć.